Samenleven

Landgoed de Kleverbergh

Buren zijn belangrijker dan huizen

Dat is misschien wel de grootste realisatie sinds we met de Kleverbergh bezig zijn. Met 13 huishoudens nemen we besluiten die verder reiken dan we kunnen overzien. Elk besluit heeft gevolgen; voor elkaar, voor het land, voor de toekomst. Het gaat bovendien niet om een klein project. Onze begroting is ruim 11 miljoen euro. Zoiets doe je (meestal) maar één keer.

We delen een diepe liefde voor Moeder Natuur. Die gaat verder dan wat we vaak om ons heen zien. Maar dat betekent niet dat we het altijd met elkaar eens zijn. Integendeel.

Moet dit land openstaan voor bezoekers? Ja. Maar hoeveel en wanneer? En als mensen blijven slapen: liever in kleine, sobere hutjes die verdwijnen in het ecosysteem? Of juist heel verschillende bijzondere plekken, zodat er ruimte is voor meerdere budgetten én een meer artistieke uitstraling?

We willen ecologische woningen — daar zijn we het over eens. Maar wanneer is iets ecologisch? Is dat leven met de seizoenen (klein in de winter, ruim in de zomer), alleen secundaire materialen gebruiken en ruimtes delen? Of is een houtskeletbouwwoning met biobased isolatie ook al goed?

En dan de moeilijkste vraag van allemaal: Wanneer geef je je droom op en respecteer je de grens van een ander. Of dat nou gaat over tijd, rust, geld of ruimte? Dan is het belangrijk je te realiseren: we worden straks buren. We wonen straks nog jaren naast elkaar. Buren zijn belangrijker dan huizen.

Dat betekent niet dat je je dromen meteen moet laten varen. Wél dat je het ongemak opzoekt. Heeft iemand je geraakt? Ben je moe gestreden? Dan is dat niet het moment om je terug te trekken, maar om toenadering te zoeken. Om hulp te vragen. Begrip te tonen. Te luisteren. En daarna blijkt er vaak weer verrassend veel mogelijk.

Dit project gaat niet alleen over een regeneratief landgoed. Het gaat ook over regeneratie van onszelf. We zijn verleerd hoe het is om in gemeenschap te leven. Om buren te zien als vitaal onderdeel van je leven. Niet alleen de buren die op je lijken of met wie het klikt, maar alle buren.

Nee, je hoeft geen beste vrienden te zijn. Maar je bent wél samen door het oog van de naald gekropen. En toen het pijn deed. Toen het spannend werd. Toen je niet verder kon of wilde… heb je geleerd om het samen te doen.

En daarom begonnen we dit jaar om elkaar complimenten te geven. Voor kleine dingen. Het bijhouden van de bonnetjes. Dat ene gesprek tijdens Oud&Nieuw. Voor je humor, of omdat je zo lekker met de kinderen stoeit. De kleine dingen die zeggen: ik zie je. Iedereen kreeg een bord op zijn rug en een stapel geeltjes en een stift in diens hand. Je werd dus zo nu en dan verrast door iemand die zei: “He, sta eens stil. Ik wil iets op je plakken”. En na een half uurtje waren we allemaal beplakt. En was iedereen gezien. En gewaardeerd. En konden we weer door.

Dat, lieve mensen, zijn we nu aan het leren.
En dat is net zo belangrijk,
Misschien nog wel belangrijker,
Dan de begroting, de planning en de huizen.